Een ETF (Exchange Traded Fund) is een beleggingsfonds dat een beursindex volgt. Met één aankoop beleg je zo in honderden tot duizenden bedrijven tegelijk, tegen lage kosten. Hieronder leg ik uit wat een ETF precies is en hoe het zit met de verwante termen indexfonds en tracker.
Wil je geen uitleg maar weten wélke ETF je het beste kunt kopen? Ga dan naar De beste ETF van 2026. Ben je helemaal nieuw met beleggen, begin dan bij Beleggen voor beginners.
Let op: met beleggen kun je jouw inleg verliezen.
Wat is een ETF?
Een ETF is een beleggingsfonds dat ernaar streeft exact hetzelfde rendement en risico te behalen als een bepaalde beursindex. Het fonds koopt daarvoor dezelfde aandelen of obligaties als die in de index zitten, in dezelfde verhouding. Met één ETF beleg je zo in honderden tot duizenden bedrijven tegelijk, tegen lage kosten.
Letterlijk gezien is een ETF een Exchange Traded Fund. Oftewel een fonds (in het Engels “fund”) dat wordt verhandeld (in het Engels “traded”) op de beurs (in het Engels “exchange”). Voorbeelden van een beursindex die een ETF kan volgen zijn de AEX, de Dow Jones, de S&P 500 en de MSCI World Index.
De kosten van beleggen in een ETF zijn vaak relatief laag, zeker ten opzichte van actief beheerde beleggingsfondsen. Daardoor is beleggen in ETF’s enorm aan populariteit aan het winnen. Verderop reken ik de kosten van een populaire wereldwijde ETF (WEBN) voor. Welke ETF op dit moment het voordeligst is, vergelijk ik in De beste ETF van 2026.
Hoe werkt een ETF?
Een ETF werkt door een index na te bootsen: het fonds houdt dezelfde aandelen aan als de index, in dezelfde verhouding, waardoor de koers van de ETF de waardeontwikkeling van die index volgt. Stijgt de index, dan stijgt je ETF mee; daalt de index, dan daalt je ETF mee.
Even een voorbeeld. Stel, een index bestaat uit 1.000 bedrijven en Apple weegt daarin 4%. Dan stopt de ETF 4% van het ingelegde geld in Apple-aandelen en de rest verdeelt het over de andere 999 bedrijven, ieder naar hun gewicht in de index. Leg je €1.000 in, dan zit daar dus automatisch zo’n €40 Apple in en €960 verspreid over de rest. Zonder dat je zelf ook maar één aandeel hoeft uit te zoeken.
Deze manier van beleggen wordt ook wel passief beleggen genoemd. Dat komt doordat passief de index gevolgd wordt en niet actief geprobeerd wordt de index te verslaan. Dat laatste lukt overigens vrijwel geen enkel actief beleggingsfonds op de wat langere termijn.
Wat is het verschil tussen een ETF en een indexfonds?
Het verschil tussen een ETF en een indexfonds zit in de manier van handelen. In een indexfonds kun je 1x per dag handelen, tegen de intrinsieke waarde (ook wel Netto Asset Value of NAV genoemd) aan het einde van de beursdag. In een ETF kun je de hele handelsdag door handelen, tegen een bied- en laatkoers.
Inhoudelijk doen ze hetzelfde: een indexfonds is, net als een ETF, een beleggingsfonds dat ernaar streeft exact hetzelfde rendement en risico te behalen als een bepaalde beursindex, door die index na te bootsen. In de praktijk worden de termen ETF en indexfonds dan ook vaak voor hetzelfde type fonds gebruikt. Welk van de twee voor jou handiger is, hangt vooral af van je broker en of je geautomatiseerd wilt inleggen.
Gerelateerde post: Indexfondsen kiezen: 6 punten om op te letten
Wat is een tracker?
Een tracker is een verzamelnaam voor een beleggingsfonds dat een beursindex volgt. Het woord wordt gebruikt voor zowel een indexfonds als een ETF. Het is dus geen apart soort fonds. Gewoon een ander woord voor hetzelfde idee: passief de index volgen in plaats van die proberen te verslaan.
Wat zijn de voordelen en nadelen van een ETF?
Het grootste voordeel van een ETF is dat je met één aankoop wereldwijd gespreid belegt tegen lage kosten. Het grootste nadeel: je loopt het koersrisico van de markt volledig mee. Een ETF beschermt je dus niet tegen een beursdaling. Hieronder zet ik de voor- en nadelen op een rij.
Voordelen: brede spreiding, dus je bent minder afhankelijk van één bedrijf, sector of land. Lage kosten ten opzichte van actief beheerde fondsen. En eenvoud: je hoeft zelf geen aandelen uit te zoeken of te herbalanceren.
Nadelen en aandachtspunten: je loopt het volledige koersrisico van de markt, je betaalt mogelijk niet-terugvorderbare dividendbelasting (dividendlekkage), en niet elke ETF is even degelijk. Vooral synthetische ETF’s brengen extra risico mee. Daarover hieronder meer. Welke punten een goede ETF onderscheiden van een slechte, behandel ik in Indexfondsen kiezen: 6 punten om op te letten.
Fysieke en synthetische ETF’s
Een fysieke ETF heeft de aandelen of obligaties uit de index ook echt in bezit. Een synthetische ETF bootst de index na via constructies zoals derivaten, zonder de stukken zelf aan te houden. Voor de meeste beleggers, ook ik, is de fysieke variant de betere keuze.
Waarom? Bij een synthetische ETF ben je deels afhankelijk van de tegenpartij die de derivaten uitgeeft. Gaat die partij om, dan loop je een risico dat je bij een fysieke ETF niet hebt. Of een fonds fysiek of synthetisch repliceert, staat meestal in de factsheet. Zelf beleg ik uitsluitend in fysieke fondsen.
Wat is een actief beheerd beleggingsfonds?
Een actief beheerd beleggingsfonds is een beleggingsfonds dat probeert de markt te verslaan. Dit gebeurt vaak met behulp van dure fondsmanagers en onderzoeksteams. Dit doen ze tegen gemiddeld ongeveer 1-2% kosten per jaar. Het is wetenschappelijk aangetoond dat dat op de langere termijn nauwelijks of niet lukt. Passief beheerde indexfondsen volgen een index tegen ongeveer 0,05-0,4% aan kosten. Daardoor leveren ze op de langere termijn vrijwel altijd een hoger netto rendement op dan actief beheerde beleggingsfondsen.
Wat kost een ETF? Voorbeeld: WEBN
De kosten van een ETF bestaan uit meer dan alleen de bekende Total Expense Ratio (TER). Als voorbeeld neem ik WEBN (Amundi Prime All Country World UCITS ETF), op FOB de populairste en goedkoopste breed verkrijgbare wereldwijde ETF. De totale fondskosten komen uit op ongeveer 0,31% per jaar. Die bouwen zich op uit vier posten.
| Fonds | TER | ITK | Dividendlekkage | Lending | Totale fondskosten |
| WEBN | 0,07% | 0,02% | 0,24% | -0,02% | 0,31% |
De TER (0,07%) is wat de fondsaanbieder zelf rekent. Dan zijn er de transactiekosten binnen het fonds (0,02%) en de niet-terugvorderbare dividendbelasting, oftewel dividendlekkage (0,24%). Die laatste is bij dit fonds veruit de grootste post. Tot slot levert het uitlenen van effecten (lending) nog een kleine opbrengst op die er weer vanaf gaat (-0,02%). Bij elkaar: 0,31% per jaar.
WEBN is bij mijn weten het goedkoopst aan te schaffen via brokers zonder service fee. Bij DEGIRO koop je WEBN zonder transactiekosten via de Kernselectie, mits je het op Tradegate aanschaft. Je betaalt daar wel €1 handlingskosten per transactie.
Welke ETF en welke partij voor jou het voordeligst zijn, hangt af van je fonds, inleg en horizon. Dat reken ik helemaal voor je uit in De beste ETF van 2026 en in Beste broker van Nederland.
Wil je weten hoe je zelf begint? Lees dan beleggen voor beginners.