Ik ga in deze post in op de “safe withdrawal rate (afgekort SWR)”, oftewel veilige opname. Dat zegt iets over hoeveel geld je veilig aan je vermogen kan onttrekken per jaar gedurende je financiële onafhankelijkheid zonder blut te raken.

De leeftijd waarop je financieel onafhankelijk kunt worden kun je bepalen aan de hand van deze post.

In Hoeveel geld heb je nodig om te stoppen met werken? beschrijf ik hoeveel geld je daarvoor nodig hebt in Nederland.

Safe withdrawal rate, oftewel veilige opname

In Amerika is veel onderzoek gedaan naar de safe withdrawal rate. Zie bijvoorbeeld de beroemde Trinity study hierover. Als vuistregel kom je vaak een safe withdrawal rate van 4% tegen.

Veilige opname in Nederland

In Nederland kun je volgens mij het beste een veilige opname van 3.5% hanteren. Lijkt niet veel lager, maar heeft wel invloed op hoe snel je financieel onafhankelijk bent. Ik zal hieronder uitleggen hoe ik aan 3.5% kom.

Historie veilige opname VS

De 4% voor Amerika is gebaseerd op historisch rendement op Amerikaanse aandelen en obligaties. Het maakt enorm veel uit in welk land je belegt. Voor de Nederlandse situatie is ook onderzoek gedaan naar de veilige opname, zie hier. Daar kwam op basis van historische rendementen voor Nederlandse aandelen en obligaties een veilige opname van 3.3% uit bij een verdeling aandelen/obligaties in de investering van 75/25:

veilige opname
Bron: Wade D. Pfau; GRIPS Research Center Discussion Paper 10-12; “An International Perspective on Safe Withdrawal Rates from Retirement Savings: The Demise of the 4 Percent Rule?”

Wat is nu verstandig voor een Nederlander om te gebruiken als getal?

Het bruto “nationaal” product van de wereld als geheel

Om je beleggingsrisico te minimaliseren is het cruciaal om wereldwijd gespreid te beleggen. Dit is tegenwoordig heel gemakkelijk met indexfondsen, zie mijn beleggingsstrategie. De vooruitzichten voor de ontwikkeling van de wereldeconomie als geheel zijn volgens mij en vele anderen op de langere termijn onverminderd gunstig. Zie hieronder bijvoorbeeld hoe weinig invloed crises zoals die van 2008 invloed hebben op de ontwikkeling van het World Real GDP (het bruto “nationaal” product van de wereld als geheel):

GDP wereld
Bron: www.worldeconomics.com

De periode waarin de safe withdrawal rate in de VS bepaald is

Nu is het zo dat de 4% voor Amerika bepaald is in een periode waarin het aandeel van de Amerikaanse economie in de wereldeconomie van 22% naar 50% is gestegen. Dit was dus een enorme groeiperiode. Tegenwoordig groeit de Amerikaanse economie nog steeds behoorlijk. Maar de opkomende reuzen als China en India hebben het stokje van echt grote groeiers overgenomen:

GDP wereld naar regio
Bron: http://rainforests.mongabay.com

De safe withdrawal rate in Nederland bij wereldwijd beleggen

Om je risico te beperken kun je het beste wereldwijd gespreid beleggen. Je kunt beter niet uitsluitend in de opkomende markten of uitsluitend in de VS beleggen.

Mogelijk dat het rendement in de opkomende markten een 4% veilige opname waarmaakt. Maar om alleen in die regio te beleggen brengt ook een mijns inziens onaanvaardbaar risico met zich mee. Die regio zou door bijvoorbeeld politieke instabiliteit het zo maar niet waar kunnen maken.

Wereldwijd spreiden is daarom noodzaak. Daardoor is de 4% niet meer reëel, die gold voor de Amerikaanse enorme groeiperiode. Op basis van bovenstaande grafieken is een getal tussen de 3% en 4% reëler. Daarom hanteer ik een getal van 3.5%.

De safe withdrawal rate en inflatie

De 3.5% veilige opname van het vermogen bij aanvang mag je jaarlijks ophogen met het inflatiepercentage. Dus bij 2% inflatie per jaar mag je het volgend jaar 3.5% * 1.02 = 3.57% opnemen van je startvermogen dat je hebt aan het begin van je eerste jaar. Het jaar erna 3.57% * 1.02 = 3.64%, enzovoorts.

De 3.5% wordt alleen berekend over het vermogen dat je hebt aan het begin van het eerste jaar: opnamebedragen in volgende jaren worden berekend door inflatie toe te voegen aan het opnamebedrag van het voorgaande jaar, en niet door inflatie toe te voegen aan 3.5% van het beschikbare vermogen in latere jaren.

 

Wil jij, net als ruim 13.000 anderen, een e-mail ontvangen zodra er een nieuwe post verschijnt en het FOB huishoudboekje 2022 kado?



Gelieve een geldig e-mailadres in te voeren
Dat adres is al in gebruik
The security code entered was incorrect
Check je mail inbox (of spambox) om je inschrijving te bevestigen. Geen mail ontvangen? Mogelijk heb je een typefout gemaakt; voer je mailadres nogmaals in.


De informatie op deze site is mijn persoonlijke mening, geen beleggingsadvies en je blijft zelf verantwoordelijk bij opvolgen ervan. Let op: beleggen gaat gepaard met risico's, je kunt je inleg (deels) verliezen. Blauw onderstreepte links met   zijn affiliate links. Reacties kunnen worden gemodereerd of verwijderd.

31 Reacties

  1. Dag mr FOB, ik volg je blog al een paar jaar met veel interesse en genoegen. Ook de manier waarop je ons te woord staat, is heel plezierig. Bovenstaand stuk heb ik inmiddels al een groot aantal keren gelezen. Iedere keer blijven bij mij een paar vragen hangen, waarvan ik denk dat ik die eens een keer moet stellen. Bij deze dus.

    Klopt het dat je bij de safe withdrawal alleen uitgaat van beleggingen? Want wij, mijn partner en ik, hebben ook spaargeld. Kan dat opgeteld worden bij het belegd vermogen, of moet je daar een veel lagere SWR voor rekenen, gelet op de minimale rente de afgelopen jaren?

    Wij streven ernaar om over een tijdje gebruik te gaan maken van safe withdrawal. Maar het ziet er naar uit dat er voorlopig ook nog wat interessante opdrachten aankomen, waarvan we het honorarium willen gebruiken om te beleggen. Ik heb begrepen dat je dat niet bij het vermogen mag optellen, waarop je de SWR toepast. Moet je daar dan een apart SWR-segment van maken, of zijn er andere oplossingen?

    Hopelijk kun je ons hiermee helpen.

    Met vriendelijke groet,

    Nomen B.

    • Safe withdrawal rates zijn gebaseerd op portefeuilles met zowel aandelen als obligaties. Obligaties lijken hierbij op spaargeld. Als je meer in detail hier in wilt duiken, dan raad ik je van harte de SWR-serie van https://earlyretirementnow.com/ aan.

      Als je op een gegeven moment extra honorarium belegt, dan verhoogt dat het totale belegde vermogen waarover je de SWR bepaalt. Ik zou niet weten waarom je dat daar niet gewoon bij op zou mogen tellen.

    • Dag mr FOB, dankjewel voor je antwoorden. Daar zijn we heel erg mee geholpen.

      Jouw opmerking over sparen en obligaties herinnerde me aan een blog die je daarover geschreven hebt en die heb ik opnieuw doorgenomen: https://www.financieelonafhankelijkblog.nl/obligaties/#Beleggen_in_obligaties_8211_welke_kiezen.
      Op basis daarvan hebben we een paar jaar geleden gekozen voor DBZB. Voor sparen maken we gebruik van DELA spaarverzekering (gelukkig ingestapt toen die nog 2,75% was) en Renault Bank bij Raisin (0,25%). Deposito’s hebben we tot dusver niet aangedurfd, omdat we jouw zorg delen, dat je niet bij het geld kunt als je het nodig hebt.

      Wat betreft het sparen ben ik wel benieuwd hoe jij het praktische probleem oplost van SWR bij spaargeld waar nauwelijks rente op zit. Teer je dan niet onvermijdelijk in? Natuurlijk wordt de rente een keer hoger, maar kun je het verschil nog inhalen als je bij een hele lage rente – bij het starten van je SW – uitgaat van 3,5%?

      Ik ben begonnen met de serie blogs die je noemt. Het is behoorlijk technisch en misschien wel boven mijn macht, dus ik kom er vast op terug.

      😉 Nomen B.

    • De opbrengsten van aandelen hebben de lage opbrengst van spaargeld aan het begin van mijn opnameperiode ruimschoots gecompenseerd. Het gaat uiteindelijk om het geheel en de lange termijn. De rentes zijn alweer aan het stijgen, ik kreeg een week geleden een mail dat de depositorentes van NIBC Direct alweer ongeveer verdubbeld worden. Op basis van mijn 3.5% SWR in combinatie met mijn veiligheidsmarges (straks pensioen en wellicht AOW, op dit moment neveninkomsten blog) maak ik me vooralsnog geen zorgen.

  2. Omvat het SWR ook het geld om je belastingen te betalen? Of is het niet nodig om rekening te houden met belastingen omdat er al aannames over verwerkt zitten in het rendement uit de studie?

    • Van het geld dat je opneemt moet je alles, inclusief belastingen, betalen.

  3. Hi Mr FOB,

    Bedankt voor deze zeer nauwkeurige berekening en het duidelijke overzicht. Ik vroeg me af of je naar aanleiding van het nieuwe wetsvoorstel m.b.t. de aanpassing van de vermogensbelasting en belasting op beleggingen waarbij gerekend wordt met een 5,33% rendement opnieuw een berekening hebt gemaakt wat het SWR zou zijn? Ik ben benieuwd hoe jij hier naar kijkt!

  4. Interessant! Maar moet ik uit de grafiek concluderen dat ik hier in België maar een SWR van 1% mag hanteren?

    • Alleen als je uitsluitend in Belgische aandelen en obligaties belegd zou zijn geweest.

  5. Hoi mr. FOB, bedankt voor al je informatie! Ik heb nog een vraagje over de SWR: stel, ik ga nu met vervroegd pensioen en over een maand stort de markt net zo hard in als 100 jaar geleden (1928 toch?). Kan ik dan nog steeds die 3,5% opnemen? Waar ik bang voor ben is dat ik op die manier aandelen verminder die toch al weinig waard zijn en op die manier teveel van mijn portefeuille afsnoep. Kun je bij een marketcrash je withdrawal rate beter naar beneden aanpassen? En als dat zo is, gaat dan het bedrag dat je gespaard moet hebben voor je vervroegd pensioen omhoog?

    • Dan hoef je je SWR in principe niet aan te passen, daarom heet die Safe. Als je echter nog safer wilt zijn dan 95% kans slagingspercentage, wat hoort bij de definitie van de SWR, zou je een SWR van 3% kunnen overwegen. Dan is het echt vrijwel uitgesloten dat je in de problemen komt, gebaseerd op hoe de markt zich in het verleden tot nu toe altijd gedragen heeft.

  6. Hoi, de tekst is inmiddels redelijke oud, maar je schrijft: Dus bij 2% inflatie per jaar mag je het volgend jaar 3.5% * 1.02 = 3.57% opnemen van je vermogen. Het jaar erna 3.57% * 1.02 = 3,64%, enzovoorts.

    Volgens mij mag je het oorspronkelijke bedrag dat je hebt opgenomen (de opname in het eerste jaar) met de inflatie corrigeren en dan weer opnemen. Dus niet een oplopend percentage van je vermogen op dat moment, zoals het er nu lijkt te staan.
    .

    Groet Frank

Schrijf een reactie